Θάσος

Πηγές άρθρου: thassos-island.gr | gothassos.com | Thassosguide

Η Θάσος είναι το βορειότερο νησί του Αιγαίου πελάγους και βρίσκεται σε απόσταση 8 χλμ. απέναντι από τα παράλια της Ανατολικής Μακεδονίας, από την Κεραμωτή και τις εκβολές του Νέστου ποταμού σε βόρειο πλάτος 40° 34' - 40° 48' και ανατολικό μήκος 24° 31' - 24°47'και περίπου 10 ναυτικά μίλια από την πόλη της Καβάλας.

Το νησί έχει πλάτος 22,5 χλμ. (Δυτικά προς Ανατολικά) και μήκος 27 χλμ. Βοράς προς Νότο). Η περίμετρος του φτάνει στα 93 χλμ.

Από τη Μακεδονία χωρίζεται με τη δίαυλο της Θάσου και απέχει:

από την Κεραμωτή 8 ναυτικά μίλια
από την Καβάλα 16 ναυτικά μίλια
από τον Πειραιά 241 ναυτικά μίλια
από τη χερσόνησο του Άθω 27 ναυτικά μίλια
από τη Λήμνο 40 ναυτικά μίλια

Το ψηλότερο σημείο του νησιού είναι το Υψάριο, ή Βουνό της Θάσου ή Ψαριό, ύψους 1.203 μέτρων. Άλλες κορυφές είναι το Κρανίδι με 1074μ., ο Προφήτης Ηλίας με 1108 μ., ο Φανός με 744 μ., ή Τσουτσούλα με 857 μ. και άλλες μικρότερες. Ολόκληρος ο ορεινός όγκος του νησιού κρύβει ευχάριστες εκπλήξεις στον επισκέπτη. Πλούσια βλάστηση, μεσογειακή, με την ελιά και τον πεύκο να κυριαρχούν, πηγές και ρυάκια καθώς και μεγαλύτεροι χείμαρροι χαρίζουν απλόχερα ότι άλλα νησιά του Αιγαίου στερούνται. Νερό και Πράσινο! Όλες Οι πλάγιες των βουνών αυτών καλυπτόταν από δάση (περίπου 9/10 της έκτασης της) γι' αυτό και λεγόταν το «δάσος πού πλέει». Οι καταστροφικές πυρκαγιές του 1985 και του 1989 όμως κατέκαψαν το μεγαλύτερο μέρος του πευκοδάσους. Με συστηματικές προσπάθειες των αρχών αλλά πρωτίστως των εθελοντών που πρωτοστάτησαν στο έργο της αναδάσωσης το νησί άρχισε τα τελευταία χρόνια να ξαναπαίρνει την παλιά πράσινη του ταυτότητα (Κάνε click για μια λίστα των 97 κορυφών της Θάσου). Τα παράλια της Θάσου είναι βραχώδη, πολυσχιδή και αρκετά απότομα. Λιμάνια δεν υπάρχουν παρά μόνον όρμοι και αγκυροβόλια. Ακολουθώντας τις ακτές από το βόρειο κομμάτι της προς το ανατολικό συναντούμε τα ακρωτήρια Παλαιόκαστρο και Παχύ, τα όρμο της Παναγίας (Θάσου), τον όρμο Αγ. Ιωάννης, το ακρωτήρι Βαθύ, τους όρμους Ποταμιά και Κοινύρων τα ακρωτήρια Μπάμπουρας και Σαλονικιός ή Σαπούνι, τους όρμους Λιμενάρια και Καλαβητίου τα ακρωτήρια Κεφαλάς και Πρίνος και τον όρμο Πρίνος. Στη Θάσο βρίσκονται -κοντά στα παράλια της- τα νησάκια Γραμβούσα, Κοίνυρα, θασοπούλα, Διαπόρι και Αστρίς. Στις δυτικές ακτές της Θάσου, ξεχωρίζει το μικρό ακρωτήριο του Πρίνου, το δασύλλιο, απέναντι από το οποίο είναι στημένες οι πλατφόρμες άντλησης πετρελαίου και φυσικού αερίου.

Διοικητικά, η Θάσος αποτελεί έναν ενιαίο δήμο με πρωτεύουσα τον Λιμένα κι εννέα δημοτικά διαμερίσματα, Έχει πληθυσμό 16.000 κατοίκους. Τα δύο κέντρα (διοικητικά-εμπορικά) είναι ο Λιμένας στο βόρειο τμήμα του νησιού και τα Λιμενάρια στο νότιο. Σ' αυτά τα χωριά, υπάρχουν σχεδόν όλες οι υπηρεσίες και σχετικά πλήρης εμπορική αγορά. Μεγάλα χωριά επίσης παρέχουν ανέσεις και υπηρεσίες όλο το χρόνο, όπως ο Θεολόγος, ο Πρίνος και η Παναγία, ενώ ιδιαίτερου φυσικού κάλλους χωριά είναι τα ορεινά χωριά της Θάσου, και ιδιαίτερα τα «Καζαβίτια» (Μικρός και Μεγάλος Πρίνος), που όμως κατά την διάρκεια του χειμώνα σχεδόν ερημώνουν από κατοίκους.

Το κλίμα είναι το τυπικό κλίμα ενός μεσογειακού νησιού: το καλοκαίρι είναι ζεστό αλλά δροσεροί αέρηδες που κατεβαίνουν από το «Ψαριό» καθώς και τα δροσερά νερά της θάλασσας ευφραίνουν κατοίκους και επισκέπτες ενώ ο χειμώνας δεν είναι ιδιαίτερα ψυχρός. Η μεγαλύτερη θερμοκρασία ποικίλλει από 30-35 ° C και η μικρότερη γύρω στο -8. Η μέση θερμότητα είναι 20-25 βαθμοί ενώ το μέσο ψύχος είναι 8-10 βαθμοί.

Στη Θάσο, όλες οι εποχές του χρόνου είναι όμορφες με ωραιότερη τα τέλη της άνοιξης και τις αρχές του καλοκαιριού. Η θερμοκρασία τότε κυμαίνεται σε ιδανικά επίπεδα και το τοπίο ζωγραφίζεται με χίλια χρώματα. Όποιος περιπλανηθεί άνοιξη στις πλαγιές του λόφου «Κανταρές» (δεξιά από το Καζαβίτι και μέχρι το μοναστήρι του Αγίου Παντελεήμονα) δεν πρόκειται να το λησμονήσει ποτέ. Απολαυστικά εξάλλου είναι το καλοκαίρι τα αεράκια που έρχονται τόσο από τα ορεινά όσο και από τη θάλασσα για να δροσίσουν το νησί ενώ το χειμώνα, το Υψάριο ασπρίζει από το χιόνι δημιουργώντας ένα καταπληκτικό τοπίο με δέντρα και χειμωνανθούς, που μοιάζει περισσότερο ανοιξιάτικο.

Η Θάσος διαθέτει το πιο εύφορο έδαφος από όλα τα νησιά του Αιγαίου. Τα φρούτα, το μέλι, οι ελιές, το λάδι αλλά και το κρασί είναι μερικά μόνο από τα πιο γνωστά προϊόντα του νησιού όχι μόνο σε ολόκληρη την Ελλάδα αλλά και σε ολόκληρο τον κόσμο.

Οι μεγάλες φωτιές της δεκαετίας του '80, που κατέστρεψαν το μεγαλύτερο κομμάτι του πευκοδάσους της Θάσου, είχαν σαν αποτέλεσμα να χαθούν εντελώς από το νησί τα μεγάλα άγρια θηλαστικά όπως ο λύκος και τα τσακάλια που ούτως η άλλως ήταν ελάχιστα. Σήμερα στη Θάσο μπορεί κανείς να συναντήσει αλεπούδες, λαγούς, κουνάβια κι άλλα μικρότερα θηλαστικά (σσ, Μάιος 2010: παρότι το αναφέρει η βιβλιογραφία, σύμφωνα με email που έλαβα, οι ντόπιοι που ξέρουν τα βουνα της θάσου καλύτερα, αμφισβητούν την ύπαρξη αλεπούδων σήμερα, παρόλα αυτά το αναφέρω...).

Αρκετά ενδιαφέρουσα είναι και η ορνιθοπανίδα της Θάσου ιδιαίτερα αυτή των αρπακτικών πτηνών ενώ το συνηθισμένο κυνήγι στο νησί είναι οι πέρδικες, τα ορτύκια και τα τρυγόνια το καλοκαίρι.

Το Δασαρχείο του Νομού Καβάλας, στην προ­σπάθεια του να προστατεύσει από τους κυνηγούς την πανίδα που έχει απομείνει στο νησί, έχει ορίσει δύο μεγάλες περιοχές σαν καταφύγιο θηραμάτων (στο όρος Υψάριο και στην Σκάλα Μαριών) και μάλιστα έχει επικηρύξει το λαθροκυνήγι του λαγού με μεγάλο ποσό.

Πολύ σημαντικό στοιχείο σχετικά με την πανίδα της Θάσου είναι το γεγονός ότι το μεγαλύτερο ποσοστό των αιγοπροβάτων είναι ελευθέρας βοσκής (κατσίκια και πρόβατα κυκλοφορούν ελεύθερα σε πολλές περιοχές του νησιού και ιδιαίτερα στα ορεινά) δεδομένου ότι έχουν εξαφανισθεί τα μεγάλα άγρια θηλαστικά ενώ το κατσικάκι της Θάσου είναι γνωστό και πέρα από τα σύνορα του νησιού αφού το κρέας του είναι νοστιμότατο και πουλιέται ακόμη και στην κρεαταγορά της Αθήνας.

Η Θάσος αποτελείται από κρυσταλλοπαγή πετρώματα, μάρμαρα, σχιστόλιθους και μεταλλοφόρα πετρώματα. Τα πετρώματα της Θάσου, εξαιτίας της μεταμόρφωσης που υπέστησαν, είναι δύσκολο να χαρακτηριστούν ως προς την προέλευση και τη δημιουργία τους. Επειδή υπάρχει έλλειψη απολιθωμάτων λοιπόν, είναι δύσκολο να διαγνωσθούν οι τεκτονικές κινήσεις που διαμόρφωσαν τη σημερινή εικόνα του νησιού.Ο ορυκτός πλούτος αποτελείται από μεταλλεύματα ψευδαργύρου και μολύβδου (μία σύνθετη μορφή μολυβδούχου καλαμίνας), σιδήρου (λειμονίτη και αιματίτη), μαγγανίου (βραουνίτης). Τα μεταλλεύματα της μολυβδούχου τα εκμεταλλεύονταν οι αρχαίοι βγάζοντας από αυτά μόλυβδο και άργυρο. Και στις ήμερες μας τα εκμεταλλεύονταν βγάζοντας τον ψευδάργυρο. Τελευταία εκμεταλλεύθηκαν και τα μεταλλεύματα σιδήρου και μαγγανίου. Τα μεταλλεύματα της μολυβδούχου καλαμίνας βρίσκονται στην παράκτια ζώνη του δυτικού κομματιού του νησιού από τα ακρωτήρι Παχύ ως το ακρωτήρι Σαπούνι, καθώς και στη θέση θημωνιά στη ΝΑ ακτή του νησιού. Από τα σιδηρούχα μεταλλεύματα τα πιο πλούσια βρίσκονται στη θέση Μαυρόλακκο (αποθέματα 5.000.000 τόνοι) ή αξία τους όμως ελαττώνεται, γιατί περιέχουν βαρίτη και χαλκό. Υπάρχουν και μεταλλεύματα αργυρούχου γαληνίτη μαζί με ορισμένα κοιτάσματα μεταλλευμάτων ψευδαργύρου, καθώς και ορυκτά χαλκού μέσα σε κοιτάσματα μεταλλευμάτων ψευδαργύρου και σιδήρου. Μεταλλευτική δραστηριότητα χαλκού υπάρχει επίστης στις περιοχές Αστρίς, θημωνιά και Κοίνυρα Μόλυβδος και ψευδάργυρος υπάρχει στην Καλλιράχη (Μακρόλακκος).

Ο Ηρόδοτος αναφέρει πως υπάρχει και χρυσός, πού δεν φαίνεται όμως να είναι αληθινό.

Η 13η Φεβρουαρίου 1974 ήταν μέρα σημαδιακή για το νησί και ορόσημο για την Ελλάδα: Στα ανοικτά του όρμου του Πρίνου βρέθηκε πετρέλαιο εκμεταλλεύσιμο.

Η Θάσος διαθέτει σημεία φυσικής ομορφιάς και ιστορικής αξίας που μπορείτε να επισκεφτείτε κατά την παραμονή σας.

Μουσεία

  • Αρχαιολογικό Μουσείο της Θάσου με συλλογές μοναδικού πλούτου και ποικιλίας από τον 7ο αιώνα π.Χ. ως και τον 7ο μ.Χ.
  • Λαογραφικό Μουσείο Καλλιράχης που στεγάζεται σε ένα πανέμορφο διατηρητέο αρχοντικό του 1880
  • Tο Μουσείο Βαγή, στη Σκάλα Ποταμιάς
  • Το Μουσείο Ελιάς και Ελαιολάδου στα Βιολογικά Ελαιοτριβεία Θάσου στον Πρίνο

Εκκλησίες/Μοναστήρια/Ξωκκλήσια

  • Η μονή Αγίου Παντελεήμονα στο βουνό (υπάρχει δρόμος από το Μικρό Καζαβίτι, από τον Σωτήρα, από τις Μαριές).
  • Η μονή του Αρχάγελλου Μιχαήλ σον δρόμο από το Αστρίς προς την Αλυκή.
  • Εκκλησία της Παναγιάς στο χωριό Παναγία.Εκκλησάκι Αγίων Αναργύρων στην Καλλιράχη
  • Παναγίας
  • Αγίου Αθανασίου
  • Αγίου Κωνσταντίνου και Ελένης
  • Αγίου Χαραλάμπους Αγίου Ιωάννη επάνω από το Καζαβίτι

Αυτά δεν είναι τα μόνα. Υπάρχουν πάρα πολλά που ξεφυτρώνουν μπροστά σου σαν μανιτάρια, απόδειξη της βαθιάς θρησκευτικότητας των κατοίκων, και αξίζει σίγουρα τον κόπο να τα επισκεφτείτε και να τα δώσετε λίγο ζωή.

Παραλίες

Ποτός: μήκους 2κμ, που ξεκινά από το κέντρο του χωριού. Όμορφη και καθαρή παραλία, που συγκεντρώνει πολλή κόσμο. Καλά οργανωμένη, θαλάσσια σπορ, ιδανική για κολύμπι και περπάτημα.

Πευκάρι. 1κμ από τον Ποτό Θάσος, με καταπληκτική μεγάλη παραλία, θαλάσσια σπορ, πεύκα, καλά οργανωμένη και πασίγνωστη.

Ροσογκρεμός: 2κμ από τον Ποτό, με κάτασπρη άμμο μέσα και έξω από το νερό, δένδρα με σκιά, και σχετικά άγνωστη στους πολλούς.

Ψιλή άμμος: 4κμ από τον Ποτό, κοσμοπολίτικη, θαλάσσια σπορ, και καταπληκτική άσπρη άμμο μέσα και έξω, που είναι γνωστή στη Θάσο για τις θεραπευτικές της ιδιότητες.

Αστρίδα: Η ομώνυμη παραλία του παλιού οικισμού σε έναν γραφικό κόλπο με γαλήνια νερά και με το νησάκι της Παναγίας στα ανοιχτά του. Κολύμπι Ψάρεμα και μακρινοί περίπατοι στις βραχώδεις ακτές του ακρωτηρίου Σαλονικιός.

Καλάμι: Μικρή παραλία στην Αστρίδα, με πέτρες μέσα στο νερό, αλλά κάτασπρα μαρμάρινα χαλίκια έξω, μοναχική, και ιδανική για ψαροτούφεκο.

Λιβάδι: Κολύμπι με τα βουνά να κρέμονται από πάνω σου, σε ένα άγριο τοπίο, που εντυπωσιάζει.

Θημωνιά: Καθαρή και όμορφη παραλία, του ομώνυμου μικρού οικισμού της Θάσος.

Aρσανάς: Δίπλα στο Λιβάδι, ο παλιός ταρσανάς του μοναστηριού, που βρίσκετε από πάνω. Μια μικρή παραλία, με πολύ πράσινο, και παγωμένα νερά να τρέχουν στην θάλασσα από τις δύο πηγές που υπάρχουν εκεί.

Αλυκή: Ένα από τα πιο όμορφα και γραφικά τοπία στην Ελλάδα. Δύο μικρές, και κάτασπρες παραλίες, γαλήνια θάλασσα, άμμο μέσα και έξω, παραδοσιακός οικισμός, αρχαία λατομία μαρμάρου, πεύκο, ψάρεμα.

Αγιος Ιωάννης (Μπάμπουρας): Ερημική παραλία σε ένα λιμάνι των αρχαίων, με ιστορικό ενδιαφέρον. Πεντακάθαρα νερά , όμορφο περιβάλλον, αλλά αρκετές πέτρες μπαίνοντας στο νερό.

Παράδεισος. Η καλύτερη παραλία της Θάσου που περισσότερο θυμίζει τροπικά παραδεισένια νερά. Κάτασπρη λεπτή άμμο, ρηχά νερά, καταπράσινα βουνά γύρω και κύματα που με το παραμικρό αεράκι. Ιδανική για παιδιά.

Κοίνυρα: Πράσινο τροπικό περιβάλλον, άμμο μέσα και έξω, πεντακάθαρα και ρηχά νερά, μεγάλη σε μήκος.

Γενικά, στην περιοχή της κοινότητας Θεολόγου, υπάρχουν πολλές μικρότερες παραλίες, όπως και πάμπολλες βραχώδεις ακτές, ιδανικές για μοναχικό κολύμπι και ψάρεμα. Στην περιοχή των Λιμεναρίων Θάσος υπάρχει μία απέραντη ακτή, με κάτασπρη άμμο, μεγάλη σε πλάτος, με καθαρά νερά, ιδανική για μακρινούς παραλιακούς περιπάτους.

Μεταλλεία: Τοποθεσία με μεγάλο ενδιαφέρον. Παλιό εργοστάσιο επεξεργασίας σιδηρού, καμίνιαμοναδικά σε όλη την μεσόγειο, γη σκεπασμένη με μαύρο μέταλλο, υπαίθρια έκθεση έργων τέχνης και μια πεντακάθαρη και κάτασπρη παραλία.

Τρυπητή: παραλία ανάλογων διαστάσεων, πολύ γνωστή, με άμμο και χαλίκι μέσα και έξω.

Κεφαλάς: καταπληκτικά νερά, αλλά η πρόσβαση με τα πόδια είναι αδύνατη, μόνο μέσω θάλασσας μοιρείς να πας.

Ατσπάς: Μικρή παραλία στην πίσω πλευρά των Μαριών με ρηχή και ζεστή θάλασσα ιδανική για παιδιά

Λάκκος: Παραλία μπροστά στην είσοδο των Μαριών, με άμμο μέσα και έξω, αρκετά ρηχή και φιλική για τα παιδιά.

Κλίσμα: Ακτή με στρογγυλά βότσαλα έξω από την Καλλιράχη.

Η Καλλιράχη και ο Σωτήρας έχουν απέραντες ακτές πολύ μικρές σε πλάτος αλλά με όμορφη και καθαρή θάλασσα και κρυστάλινα νερά, συχνά όμως έχουν φύκια, πέτρες και βράχια.

Δασύλιο Πρίνου: μεγάλη παραλία με πεύκα, λεπτή άμμο μέσα και έξω, ρηχά νερά, ιδανική για μακρινούς περιπάτους.

Το Ραχώνι επίσης μια καταπράσινη, με λεπτή άμμο, χωρίς καθόλου πέτρες, παραλία. Πρέπει να πούμε ότι η δυτική Θάσος, δεν έχει τα μεγάλα κύματα του νότου, που στρώνουν τις παραλίες σε μεγάλο πλάτος, αλλά έχει γενικά πολύ ρηχά νερά με λεπτή άμμο, χωρίς καθόλου πέτρες μέσα στο νερό.

Ο Λιμένας έχει ένα πανέμορφο φυσικό τοπίο, όπου η θάλασσα και το δάσος, σχεδόν ενώνονται και όπου κολυμπάς στην σκιά των πεύκων. Η έξω παραλία είναι στενή, αλλά τα νερά καθαρά και ρηχά.

Παχύς: Ο Παχύς είναι μια όμορφη και εκτεταμένη παραλία με καταπράσινα νερά, βόρεια της Σκάλας Ραχωνίου, με δέντρα στο παρασκήνιο όπου μπορεί να παρκάρει κανείς άνετα. Επίσης, υπάρχουν ταβέρνες και μπαρ στην παραλία για όσους επιθυμούν κάτι παρά πάνω.

Γλυφονέρι: μαγική παραλία 20-30 μέτρα όλο κι όλο, με πηγές γλυκού νερού να βγαίνουν μέσα στην θάλασσα, και φυσική σκιά από τα πεύκα.

Γλυκάδι: Μεγάλη οργανωμένη παραλία με ανοιχτόχρωμη άμμο και λίγο βοτσαλάκι.

Γλυφάδα: Η Γλυφάδα είναι μια όμορφη μικρή παραλία μόλις 3 χλμ από τον Λιμένα με καθαρά ρηχά νερά

Παπαλιμάνι: Είναι μία μικρή παραλία 5 χλμ έξω από τον Λιμένα με ρηχά καταγάλανα νερά ιδανική για όσους αναζητούν ένα ήσυχο μέρος μέσα στα πεύκα για να απολαύσουν τον ήλιο και το μπάνιο τους.

Μακρύαμμος. Η πιο όμορφη παραλία του Λιμένα, σε όμορφο περιβάλλον, με το δάσος γύρω της, σε έναν όμορφο κόλπο, με ρηχά νερά, λεπτή άμμο και πολλή καλή οργάνωση.

Σαλιάρα: Η Σαλιάρα βρίσκετε μεταξύ της Μακρύαμμου και της Βάθης, λίγα χιλιόμετρα έξω από τον Λιμένα στην ανατολική πλευρά του νησιού. Η Σαλιάρα είναι ένα θαύμα της φύσης, τα πράσινα νερά της και η ολόλευκη άμμος της θα σας ταξιδέψουν σε μέρη μαγικά. Όπως και στη Βάθη η πρόσβαση θέλει προσοχή, καθώς ο δρόμος είναι χωμάτινος με αρκετές δυσκολίες.

Βάθη: Από τις καλύτερες παραλίες της Θάσου, ήσυχη με γαλαζοπράσινα νερά και λευκή άμμο.

Χρυσή άμμο (Golden beach): Σε έναν μεγάλο κόλπο, είναι η παραλία που μοιράζονται δύο χωριά. Στην μία άκρη η σκάλα Παναγίας και στην άλλη η σκάλα Ποταμιάς. Μεγάλη και πλατιά, καταπράσινο περιβάλλον, καλά οργανωμένη, ιδανική για παιδιά, κολύμπι με φόντο το όρος Υψάριον.

Πηγή των κειμένων για τις παραλίες: gothassos.com | Thassosguide

Πηγές άρθρου: thassos-island.gr | gothassos.com | Thassosguide